Pin It

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

Χρονολόγιον αρχαίας Ελληνικής και Ρωμαϊκής ιστορίας
από τους Προϊστορικούς χρόνους
έως τα εγκαίνια της Κωνσταντινουπόλεως
(40.000 π.χ. ~ 330 μ.χ.)

ΒΥΖΑΝΤΙΟ

Η ιστορία του Βυζαντίου χωρίζεται σε τρεις περιόδους.

1.     Πρώιμη Βυζαντινή περίοδος: (4 ~ 6Ος αιώνας).
2.     Μεσοβυζαντινη περίοδος:     (6Ος ~ 7Ος αιώνας).
3.     Υστεροβυζαντινή περίοδος:   (7Ος ~ 1453).

01 5 vuzantioH Βυζαντινή Αυτοκρατορία, Βυζάντιο, Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία ήταν αυτοκρατορία με πρωτεύουσα την Κωνσταντινούπολη, διάδοχο κράτος του γεωγραφικού χώρου της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, με χρονικά όρια που ξεκινούν από τα εγκαίνια της Κωνσταντινούπολης στις 11 Μαΐου του 330 και φτάνουν ως την τελική της πτώση, την άλωση από τους Οθωμανούς στις 29 Μαΐου του 1453. Τα όριά της μέσα στα εκτεταμένα χρονικά όρια ζωής άλλαξαν πολλές φορές αλλά στη μεγαλύτερή της έκταση διοικούσε εδάφη που περιελάμβαναν την Ιταλική χερσόνησο, τα Βαλκάνια, τη Μικρά Ασία, Συρία και Παλαιστίνη, την Αίγυπτο, τη σημερινή Τυνησία καθώς και μικρό τμήμα της Ιβηρικής χερσονήσου.

Από την Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, γεννήθηκε το «εκχριστιανισμένο ρωμαϊκό κράτος της ανατολής» με κύριο μέλημα την ανασύσταση της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, επί της δυναστείας του Ηράκλειου μεταμορφώθηκε στην «εξελληνισμένη αυτοκρατορία της χριστιανικής ανατολής» και τέλος, κυρίως από το 1204 και μετά, με την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης από το βενετσιάνικο στόλο και τους Λατίνους Σταυροφόρους, γεννήθηκε η «ελληνική βυζαντινή αυτοκρατορία» .

Πρόκειται για μία νέα φάση της ρωμαϊκής ιστορίας που διαμορφώθηκε κάτω από την επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και παραδόσεων και της ελληνικής γλώσσας, με μετάθεση του πολιτικού κέντρου του κράτους στην εξελληνισμένη Ανατολή, της χριστιανικής πίστης[5] και της ρωμαϊκής πολιτικής θεωρίας. Οι διαφορές δημιουργούνταν μόνο με βάση το μερίδιο που διατηρούσαν οι τρεις αυτοί παράγοντες στη συσπείρωση της αυτοκρατορίας, κατά τη διάρκεια της ακατάπαυστης και αγωνιώδους προσπάθειας επιβίωσής της.

Πρώιμη Βυζαντινή περίοδος

02 dioklhtianosΤο 293 ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Διοκλητιανός εισήγαγε ένας νέο σύστημα διοίκησης της αυτοκρατορίας, την τετραρχία, με το οποίο διαμοιραζόταν η αυτοκρατορική εξουσία σε τέσσερις συναυτοκράτορες, ο καθένας από τους οποίους διοικούσε μία μεγάλη γεωγραφική και διοικητική περιφέρεια, που ονομαζόταν υπαρχία. Στο κάθε τμήμα κυβερνούσε ένας καίσαρας και ένας αύγουστος.Συγκεκριμένα στο ανατολικό τμήμα κυβερνούσε ο Διοκλητιανός Αύγουστος μαζί με τον καίσαρα Γαλέριο ενώ αντίθετα στο δυτικό κυβερνούσαν ο Κωνστάντιος Χλωρός καίσαρας και ο Μαξιμιανός αύγουστος. Διαμάχες ξέσπασαν ανάμεσα στους διαδόχους του Διοκλητιανού και του Μαξιμιανού. Ο γιος του Κωνστάντιου Χλωρού Κωνσταντίνος, αφού νίκησε τον Μαξέντιο έξω από τη Ρώμη το 312, κυριαρχεί στο δυτικό τμήμα της αυτοκρατορίας μαζί με τον Λικίνιο στο ανατολικό. Μαζί με τον Λικίνιο εκδίδουν το διάταγμα των Μεδιολάνων (313), το οποίο θέσπιζε την ανεξιθρησκία. Με αυτό, σταμάτησαν οι διωγμοί των χριστιανών και αναγνωρίστηκε ο χριστιανισμός ως θρησκεία. Τέλος ο Κωνσταντίνος νικά τον Λικίνιο το 324 και γίνεται μονοκράτορας. Ο μονοκράτορας πλέον, Κωνσταντίνος ιδρύει ένα νέο διοικητικό κέντρο στην ανατολή μεταφέροντας την πρωτεύουσα από τη Ρώμη στο Βυζάντιο,που μετονομάστηκε σε Κωνσταντινούπολη.

03 solidusΤα εγκαίνια της νέας πόλης έγιναν στις 11 Μαΐου 330. Επίσης διακρίνει την πολιτική από την στρατιωτική εξουσία στη διοίκηση των επαρχιών. Κόβει σταθερό χρυσό νόμισμα (solidus) και δείχνει ευνοϊκή μεταχείριση και ενισχύει τον Χριστιανισμό. Το 325 συγκαλεί ο ίδιος την Α' Οικουμενική Σύνοδο στην Νίκαια της Βιθυνίας, για την ειρήνευση της Εκκλησίας. Οι λόγοι μεταφοράς της πρωτεύουσας ήταν τρεις. Πρώτον, το ανατολικό τμήμα της αυτοκρατορίας διέθετε ακμαίο πληθυσμό και οικονομία. Δεύτερον, η γεωγραφική θέση της Κωνσταντινούπολης ήταν ιδανική, αφού είχε φυσική οχύρωση και ήταν κοντά στα σημεία των συγκρούσεων με τους Πέρσες στην ανατολή και με τα γερμανικά φύλα-Γότθους στον Βορρά, στο σύνορο του Δούναβη.

Το Βυζάντιο αποτελεί ένα ιδιότυπο ιστορικό φαινόμενο: ο Κωνσταντίνος αναγνωρίζεται ως ο πρώτος Βυζαντινός αυτοκράτορας χωρίς όμως να είναι και ο τελευταίος Ρωμαίος αυτοκράτορας, ενώ το Βυζάντιο είναι η μόνη αυτοκρατορία, που δεν κτίσθηκε πάνω στα ερείπια μιας άλλης ως προϊόν στρατιωτικών επιτυχιών, αλλά ήταν αποτέλεσμα των εξελίξεων στον ρωμαϊκό κόσμο.

Πρωτοβυζαντινή περίοδος - Η εποχή της διαμόρφωσης της Οικουμενικής αυτοκρατορίας (330-610

Η δυναστεία του Μεγάλου Κωνσταντίνου (324-379)

04 konstantinosΟ 4ος αιώνας αποτελεί μόνο μια εισαγωγή στη βυζαντινή ιστορία. Η Κωνσταντινούπολη-Νέα Ρώμη δεν είναι ακόμη η μεγάλη διοικητική πρωτεύουσα, παρ' ότι ο Μέγας Κωνσταντίνος (306-337) φρόντισε να προσθέσει και άλλα κτήρια. Ο ίδιος πολύ σπάνια έμενε εκεί, αφού ήταν απασχολημένος με συνεχείς πολέμους και στα τελευταία χρόνια με την αναδιοργάνωση του κράτους. Ούτε ο θρίαμβος του χριστιανισμού είχε ολοκληρωθεί, αφού η ειδωλολατρεία ήταν πάντοτε δυνατή. Εκτός αυτού, οι αιρέσεις ταλαιπωρούσαν την ενότητα της Εκκλησίας και αρειανός επίσκοπος ήταν αυτός που βάπτισε λίγο πριν τον θάνατό του τον αυτοκράτορα.

Ο Κωνσταντίνος πέθανε το 337 και την εξουσία μοιράστηκαν οι τρεις γιοι του, Κωνσταντίνος Β', Κωνστάντιος Β' και Κώνστας Α'. Οι τρεις αδελφοί έριζαν μεταξύ τους, ως το 350 όμως, ο Κωνσταντίνος Β' και ο Κώνστας Α' πέθαναν και ο Κωνστάντιος Β' (337-361) έμεινε μόνος αυτοκράτορας. Αφού νίκησε τον σφετεριστή Μαγνέντιο το 351, βασίλεψε ως το 361. Στα χρόνια που ακολούθησαν τον θάνατο του Μεγάλου Κωνσταντίνου, η εξωτερική κατάσταση της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας χειροτέρεψε, καθώς οι Πέρσες εξακολουθούσαν να απειλούν και οι επιθέσεις των γερμανικών φυλών έγιναν εντονότερες, κυρίως γιατί τους πίεζαν οι Ούννοι, που ξεκίνησαν από τις μακρινές στέπες της Μογγολίας και εμφανίστηκαν στις πεδιάδες της Ευρώπης. Το 360 ο ξάδελφος του Μεγάλου Κωνσταντίνου, Ιουλιανός (361-363), απόκρουσε μια γερμανική εισβολή και ο στρατός του, δυσαρεστημένος από τον Κωνστάντιο Β', τον ανακήρυξε αυτοκράτορα. Πριν ξεσπάσει εμφύλιος πόλεμος, ο Κωνστάντιος Β' πέθανε το 361 και ο Ιουλιανός τον διαδέχτηκε ειρηνικά.

Καταλογος Βυζαντινων Αυτοκρατορων και Δυναστειών

Δυναστεία του Κωνσταντίνου324-337 Κωνσταντίνος Α' ο Μέγας (μονοκράτορας)
337-353 Κωνστάντιος Β' (μαζί με τους συμβασιλείς Κωνσταντίνο Β' και Κώνστα)
353-361 Κωνστάντιος Β' (μονοκράτορας)
361-363 Ιουλιανός ο Παραβάτης ή Αποστάτης
363-364 Ιοβιανός
364-378 Ουάλης
378-379 Γρατιανός (μονοκράτορας)

Θεοδοσιανή Δυναστεία
379-395 Θεοδόσιος Α' ο Μέγας
395-408 Αρκάδιος
408-450 Θεοδόσιος Β' ο Μικρός
450-457 Μαρκιανός

Δυναστεία του Λέοντα
457-474 Λέων Α' ο Μακέλλος
474 Λέων Β'
474-475 Ζήνων
475-476 Βασιλίσκος
476-491 Ζήνων (Για δεύτερη φορά)
491-518 Αναστάσιος Α'

Δυναστεία του Ιουστίνου
518-527 Ιουστίνος Α'
527-565 Ιουστινιανός Α'
565-578 Ιουστίνος Β'
578-582 Τιβέριος Β'
582-602 Μαυρίκιος
602-610 Φωκάς

Δυναστεία του Ηρακλείου
610-641 Ηράκλειος
641-642 Κωνσταντίνος Γ' και Ηρακλεωνάς
642-668 Κώνστας Β'
668-685 Κωνσταντίνος Δ' ο Πωγωνάτος
685-695 Ιουστινιανός Β' ο Ρινότμητος
695-698 Λεόντιος
698-705 Τιβέριος Γ' ο Αψίμαρος
705-711 Ιουστινιανός Β' (για δεύτερη φορά)
711-713 Φιλιππικός Βαρδάνης
713-716 Αναστάσιος Β' (Αρτέμιος)
716-717 Θεοδόσιος Γ' ο Αδραμυττηνός

Δυναστεία των Ισαύρων
717-741 Λέων Γ'
741-775 Κωνσταντίνος Ε΄ ο Κοπρώνυμος ή Καβαλίνος
(742-743 Αρτάβασδος)
775-780 Λέων Δ' ο Χάζαρος
780-797 Κωνσταντίνος ΣΤ'
797-802 Ειρήνη η Αθηναία
802-811 Νικηφόρος Α'
811 Σταυράκιος
811-813 Μιχαήλ Α' ο Ραγκαβές
813-820 Λέων Ε΄ ο Αρμένιος

Φρυγιανή Δυναστεία ή Δυναστεία του Αμόριου
820-829 Μιχαήλ Β' ο Τραυλός
829-842 Θεόφιλος
842-867 Μιχαήλ Γ' ο Μέθυσος

Μακεδονική Δυναστεία
867-886 Βασίλειος Α'
886-912 Λέων ΣΤ' ο Σοφός
912-913 Αλέξανδρος του Βυζαντίου
912-959 Κωνσταντίνος Ζ' ο Πορφυρογέννητος (συμβασιλέας με τον Ρωμανό Λακαπηνό 920-944)
959-963 Ρωμανός Β'
963-969 Νικηφόρος Β' ο Φωκάς
969-976 Ιωάννης Α' ο Τσιμισκής
976-1025 Βασίλειος Β' ο Βουλγαροκτονος
1025-1028 Κωνσταντίνος Η'
1028-1050 Ζωή Α' (συμβασίλισσα με τους διαδοχικούς συζύγους της)
1028-1034 Ρωμανός Γ' ο Αργυρός
1034-1041 Μιχαήλ Δ' ο Παφλαγών
1041-1042 Μιχαήλ Ε' ο Καλαφάτης
1042-1055 Κωνσταντίνος Θ' ο Μονομάχος
1055-1056 Θεοδώρα
1056-1057 Μιχαήλ ΣΤ' ο Στρατιωτικός

Δουκάδες και Κομνηνοί
1057-1059 Ισαάκιος Α' Κομνηνός
1059-1067 Κωνσταντίνος Ι' Δούκας
1067-1071 Ρωμανός Δ' Διογένης
1071-1078 Μιχαήλ Ζ' Δούκας (Παραπινάκης)
1078-1081 Νικηφόρος Γ' Βοτανειάτης
1081-1118 Αλέξιος Α' Κομνηνός
1118-1143 Ιωάννης Β' Κομνηνός
1143-1180 Μανουήλ Α' Κομνηνός
1180-1183 Αλέξιος Β' Κομνηνός
1183-1185 Ανδρόνικος Α' Κομνηνός

Δυναστεία των Αγγέλων
1185-1195 Ισαάκιος Β' Άγγελος
1195-1203 Αλέξιος Γ' Άγγελος
1203-1204 Ισαάκιος Β' (για δεύτερη φορά, συμβασιλέας με τον γιο του Αλέξιο Δ')
1203-1204 Αλέξιος Δ'
1204 Αλέξιος Ε' Δούκας, ο Μούρτζουφλος (σφετεριστής)
1204 Κατάληψη της Κωνσταντινούπολης από τους Λατίνους

Δυναστεία των Λασκαριδών
1204-1222 Θεόδωρος Α' Λάσκαρις
1222-1254 Ιωάννης Γ' Δούκας Βατάτζης
1254-1258 Θεόδωρος Β' Λάσκαρης
1258-1261 Ιωάννης Δ' Λάσκαρης

Δυναστεία των Παλαιολόγων
1259-1282 Μιχαήλ Η' Παλαιολόγος
1282-1328 Ανδρόνικος Β' ο Γέρων
1295-1320 Ανδρόνικος Β' (συμβασιλέας με τον γιο του Μιχαήλ Θ')
1328-1341 Ανδρόνικος Γ' ο Νέος
1341-1376 Ιωάννης Ε'
1341-1355 Ιωάννης ΣΤ' Καντακουζηνός (αντίπαλος αυτοκράτορας και

                 συμβασιλέας) 
1376-1379 Ανδρόνικος Δ' Παλαιολόγος (γιος του Ιωάννη Ε')
1379-1391 Ιωάννης Ε' (για δεύτερη φορά)
1390 Ιωάννης Ζ' (γιος του Ανδρόνικου Δ', σφετεριστής)
1391-1425 Μανουήλ Β'
1425-1448 Ιωάννης Η'
1448-1453 Κωνσταντίνος ΙΑ' Παλαιολόγος Δραγάτσης
1453 Άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Τούρκους στις 29 Μαΐου

Πηγή:   https://el.wikipedia.org

 

Pin It

Σχετικά με Εμάς

Το Παγκόσμιο Ινστιτούτο Ελληνικού Πολιτισμού «ΕΛΞΕΥΣΙΣ», είναι Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία με έδρα τον Βόλο. Παρ' ό,τι προϋπήρχε σαν πολιτιστικός φορέας, προέκυψε η ανάγκη δημιουργίας του Ινστιτούτου, από την πολιτιστική πρόκληση των δράσεων, εκτός των Ελλαδικών πλέον συνόρων.

Φορέας πολιτισμού, με πολυετή πείρα και έντονη δραστηριότητα στις τέχνες και τον πολιτισμό. Ανάμεσα στους σκοπούς του είναι και οι προσεγγίσεις των πολιτισμικών – πολιτιστικών διαδρομών που αφορούνε στο σύνολό τους τον ελληνικό πολιτισμό, από την γέννησή του έως και σήμερα, αλλά και την διάδοσή του σε όλον τον κόσμο.


Περισσότερα...

Στοιχεία - Διεύθυνση

Επικοινωνία
"ΕΛΞΕΥΣΙΣ"
Παγκόσμιο Ινστιτούτο Ελληνικού Πολιτισμού
+30 24210 20038 / + 30 698 8085300
info@elxefsis.com
elxefsis@gmail.com
Διεύθυνση
Γαλλίας 73 / Μαγνησία - Βόλος
Τ.Κ. 38221