Pin It

Βυζαντινή Τέχνη

 

Υστεροβυζαντινή περίοδος (1204-1453)

1 ysterobyzantini(Τοιχογραφία από τον ναό του 'Αγίου Νικολάου του Ορφανού, Θεσσαλονίκη)

Η ύστερη βυζαντινή τέχνη οροθετείται από την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης από τους Φράγκους και εκτείνεται χρονικά ως την άλωση της. Έως και το 1453, την πτώση δηλαδή της Πόλης, η βυζαντινή ζωγραφική βρίσκεται σε ιδιαίτερη άνθιση, με την παραγωγή καλλιτεχνικών έργων ιδιαίτερα αυξημένη. Τα χρόνια αυτά διαμορφώνονται νέες τεχνοτροπίες: οι μορφές στις συνθέσεις αυξάνονται, οι κινήσεις τους γίνονται φυσιοκρατικές, αποκτούν σωστές αναλογίες σε σχέση με τα οικοδομήματα του φόντου- που κατέχουν επίσης σημαντική θέση- ενώ δίδεται προσοχή στην σωστή απόδοση του προοπτικού χώρου. Η εικονογραφική διάταξη στους ναούς παραμένει περίπου η ίδια, ενώ προστίθενται και νέα θέματα.

2 ysterobyzantini(Τοιχογραφία του Πρωτάτου στο καθολικό της μονής Βατοπαιδίου Αγίου όρους, από τον Μανουήλ Πανσέληνο)

Είναι επίσης η εποχή που οι βυζαντινοί καλλιτέχνες συνειδητοποιούν την αξία τους, αρχίζουν να υπογράφουν τα έργα τους, δεν ακολουθούν πιστά καθιερωμένους εικονογραφικούς τύπους και παλαιότερες τεχνοτροπίες, ενώ τολμούν να προβούν σε καινοτομίες. Επιδιώκουν σταδιακά μία περισσότερο υποκειμενική απόδοση των παραδοσιακών θεμάτων που αναπτύσσουν, με αποτέλεσμα να τονίζονται οι εκφράσεις των προσώπων ή οι κινήσεις των μορφών που απεικονίζονται. Κάποιες φορές αναρτιούνται και προσωπογραφίες των δωρητών με ρεαλιστικά χαρακτηριστικά. Οι καλλιτέχνες που μας είναι γνωστοί είναι οι εξής: ο Μανουήλ Πανσέληνος από την Θεσσαλονίκη, οι Μιχαήλ και Ευτύχιος Αστραπάς από την Μακεδονική Σχολή, ο Γεμιστός ή Πλήθωνας από τον Μυστρά κ.α

3 ysterobyzantiniΑπό την άλλη η κατασκευή ψηφιδωτών μειώνεται αισθητά και την θέση τους παίρνουν οι τοιχογραφίες και οι φορητές εικόνες που πλέον αντιμετωπίζονται σαν έργα τέχνης. Αν θεωρηθεί ότι οι παλαιοχριστανικές εικόνες είχαν περισσότερο διδακτικό χαρακτήρα και οι πρωτο- και μεσοβυζαντινές πνευματικό, μπορούμε να κάνουμε λόγο για την αισθητική δυναμική των υστεροβυζαντινών εικόνων, που αποτελεί το κυρίαρχο και διακριτό τους χαρακτηριστικό γνώρισμα.

 

 

 

 

4 ysterobyzantini(Ναός της Παναγίας Περιβλέπτου, Μυστράς)

Οι αρχιτεκτονικοί τύποι δεν διαφοροποιούνται αισθητά από τα παραδείγματα των προγενέστερων εποχών. Κύριο χαρακτηριστικό τους είναι η μεγαλύτερη ποικιλομορφία, η οποία εκδηλώνεται με τη δημιουργία συνδυαστικών τύπων. Τα είδη ναών που απαντούν κατά την υστεροβυζαντινή περίοδο είναι η βασιλική, ο σταυροειδής εγγεγραμμένος τύπος με τρούλο, ο οκταγωνικός, ο μικτός τύπος και ο σταυρεπίστεγος. Επιπλέον, σε ορισμένα μνημεία, αναγνωρίζονται μορφολογικές επιδράσεις της γοτθικής αρχιτεκτονικής που οφείλονται κυρίως στην επιρροή των Φράγκων, με χαρακτηριστικότερο στοιχείο τις οξυκόρυφες αψίδες. Η Θεσσαλονίκη και ο Μυστράς αποτελούν τα βασικά κέντρα, όπου αναγείρονται τα σπουδαιότερα αρχιτεκτονικά οικοδομήματα.


5 ysterobyzantiniΣε ό,τι αφορά την κοσμική αρχιτεκτονική, οι πληροφορίες μας προέρχονται κυρίως από τον Μυστρά σε ό,τι αφορά την πολεοδομία και τη μορφολογία των κατοικιών της περιοχής. Στην Κωνσταντινούπολη οι Παλαιολόγοι εγκατέλειψαν το Μέγα Παλάτιον και μετακόμισαν στο Παλάτι των Βλαχερνών, συνοικία της Κωνσταντινούπολης, το οποίο επισκευάστηκε και κοσμήθηκε πλουσιοπάροχα. H Δυναστεία των Παλαιολόγων που ξεκινά το 1259, αποτελεί ίσως την τελευταία άνθηση της βυζαντινής τέχνης, κυρίως διότι κατά αυτή την περίοδο εντείνεται η αλληλεπίδραση μεταξύ βυζαντινών και Ιταλών καλλιτεχνών.

 

Πηγές:
http://art-e-painting.blogspot.nl/2012/05/blog-post.html

 
Pin It

Σχετικά με Εμάς

Το Παγκόσμιο Ινστιτούτο Ελληνικού Πολιτισμού «ΕΛΞΕΥΣΙΣ», είναι Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία με έδρα τον Βόλο. Παρ' ό,τι προϋπήρχε σαν πολιτιστικός φορέας, προέκυψε η ανάγκη δημιουργίας του Ινστιτούτου, από την πολιτιστική πρόκληση των δράσεων, εκτός των Ελλαδικών πλέον συνόρων.

Φορέας πολιτισμού, με πολυετή πείρα και έντονη δραστηριότητα στις τέχνες και τον πολιτισμό. Ανάμεσα στους σκοπούς του είναι και οι προσεγγίσεις των πολιτισμικών – πολιτιστικών διαδρομών που αφορούνε στο σύνολό τους τον ελληνικό πολιτισμό, από την γέννησή του έως και σήμερα, αλλά και την διάδοσή του σε όλον τον κόσμο.


Περισσότερα...

Στοιχεία - Διεύθυνση

Επικοινωνία
"ΕΛΞΕΥΣΙΣ"
Παγκόσμιο Ινστιτούτο Ελληνικού Πολιτισμού
+30 24210 20038 / + 30 698 8085300
info@elxefsis.com
elxefsis@gmail.com
Διεύθυνση
Γαλλίας 73 / Μαγνησία - Βόλος
Τ.Κ. 38221